Teklif Al
Teklif Al +902122826095
Erlas, hızlı ve kaliteli üretimin en uygun fiyat ile birleştiği Türkiye’deki tek noktadır.
Türkçe

tr

Dil Seçimi

Sanatın İçinde Heykelin Yeri

Heykelin Tarihi ve Sanata Katkıları

Sanatın insan yaşamında yer alması, her çağda ve her coğrafyada zor olmuştur. Dünya Sanat Tarihi incelendiğinde genelde sanatın, toplumsal yapıya, inançlara ve siyasal nedenlere bağlı olarak bugünlere çetin bir yolculukla geldiği söylenebilir. Özellikle heykel sanatı, baskıların ve inançların gölgesinde gelişmeye çalışmıştır. Ülkemizde cumhuriyetin ilanıyla birlikte gelişmeye başlayan heykel sanatı ve heykelcilik Avrupa’da daha eski bir tarihe sahiptir. Çağdaşlık seviyesine ulaşmakla yakından ilgili olan bu durum heykel sanatının gelişmesini oldukça etkilemiştir.

Heykelin sanat içindeki yerine ve tarihine yakından bakmadan önce heykel kavramının tanımını yapalım. Heykel, çeşitli malzemeler kullanılarak hazırlanan üç boyutlu formlardır. Estetik algı çerçevesinde duygu ve düşünceleri ifade etme sanatı olan heykel; mermer, demir, tunç, bronz ve kil gibi maddelerden yapılabilir. Heykel sanatıyla uğraşan kişilere ise heykeltıraş denir. Genellikle insan, hayvan ya da nesnelerin heykelleri yapılır. Büst, rölyef ve tors gibi heykel türleri vardır.

Heykelin Tarihçesi

Dünyanın en eski sanatlarından biri olan heykelciliğin eski zamanlara kadar uzandığı belirtilmektedir. Mağara dönemlerinde bile rastlanan heykeller vardır. Dünyanın pek çok yerinde mermer, ağaç, taş, pişmiş toprak, maden gibi malzemelerden yapılmış heykel ve heykelciklere rastlanmaktadır. Hükümdarlar, kahramanlar, tanrı tasvirleri, insan ve hayvan heykelleri en çok görülenlerdir. Ancak ilk heykelin ne zaman ve kimler tarafından yapıldığı bilinmemektedir.

Heykel sanatı, inanç faktörü nedeniyle geniş bir coğrafyaya yayılmıştır. İnsanlar, tapındıkları şeylerin tasvirlerini ağaç, taş, maden üzerine işlemiş ve ibadetlerini bunlara karşı yapmışlardır. Böylece heykel ve heykelciliğe önem verilmiştir.

Tarihte heykel sanatının gelişmesini sağlayan 3 büyük heykel kültürü vardır. Bunlar:

  • Mısır heykel sanatı

Heykel tarihi açısından en önemli kültürlerden olan Mısır heykelciliği, mezar anıtları ve dini figürlere dayanmaktadır. Mısır’da heykeltıraşlar ağaç, granit, bazalt, profir gibi dayanıklı malzemeler kullanmışlardır. Büyük ve sert taşları yontan Mısır heykelcileri, durgun, hareketsiz ve detaysız heykeller yapmışlardır. Kral heykelleri sert taşlardan yapılırken, prens, rahip ve memur heykelleri yumuşak taşlardan ve ağaçtan yapılmıştır. Rölyefler yapan heykeltıraşlar olayların tasvirine önem vermiştir.

  • Antik Yunan heykel sanatı

İdeal tip yaratmak Antik Yunan heykel sanatı özelliğidir. İdeal yüz ve vücut ölçüleri Yunan heykelinin başlıca unsurudur. Kil, taş, fildişi, kemik ve tunç gibi malzemeler kullanılmıştır. Heykel sanatı olimpiyatlar ve mimarinin gelişmesiyle paralel olarak ilerlemiştir. Dinamizm ve zıtlık üzerine kurulan Yunan heykellerinde başlar, kollar, bacaklar farklı yönlere bakarlar.

Yunan heykel sanatı üç bölüme ayrılmaktadır: Antik Çağ, Klasik Çağ ve Helenistik Çağ. Antik çağda daha çok Yunan tanrılarının heykeli yapılmıştır. Klasik çağda fildişi Athena heykelini yapan heykeltıraş Fidyas ile en parlak çağına ulaşmıştır ancak bu heykel kaybolmuştur. Helenistik çağda portrecilik gelişmiştir. Özellikle devlet adamlarının portreleri yapılmıştır.

  • Roma heykel sanatı

Yunan heykel sanatını taklit eden Romalılar sadece portrecilikte başarı göstermişlerdir. Savaşlarla ilgili tasvirler ve anıtlar yapmışlardır.

Sanat içinde heykelin yeri tartışılamaz bir öneme sahiptir. İnsanların duygu ve düşüncelerinin tasvirinin yanına önemli olayların, şahsiyetlerin ve inanışların günümüze taşınması açısından değerlidir. Tarihi ve kültürel değer aktarımında heykel sanatı tıpkı resim kadar önemlidir.

Çağdaş Heykelcilik ve Kullanım Alanları

Günümüze gelene kadar farkı akımlardan etkilenen heykel sanatı, Rönesans’tan da etkilenerek devrim yaşamıştır. Michelangelo ve Rodin gibi çağdaş heykeltıraşlar ortaya çıkmıştır. Süsleme sanatıyla birlikte gelişen heykel sanatı, şimşir, ıhlamur, meşe ve ceviz gibi sert ağaçlar oyularak çok çeşitli ölçülerde yapılmıştır. Günümüzde heykeltıraşlar mermer, bronz, tunç gibi kırılma tehlikesi daha az olan ve dayanıklılığı bulunan malzemeler kullanılmaktadır.

1.Dünya Savaşı sonrasında, sürrealizmden etkilenen heykel sanatı, gerçeklikten uzaklaşarak daha soyut konularda karşımıza çıktılar. Bilinen ham maddelerin dışında plastik, tel, çivi, şişe vb. alışılmamış malzemeleri de kullanmaya başladılar. Teknolojinin gelişmesiyle birlikte heykelcilik de boyut atladı.

Heykellerin kullanım alanları da bu süreçte genişlemiştir. Şehir anıtları, rölyefler ve tarihi kişiliklerin heykelleri sıkça karşımıza çıkmaktadır. Son zamanlarda dekoratif heykeller de tercih edilmektedir. Kişisel ve kamusal alanlarda, otel, hastane vb. mekanlarda dekoratif heykeller kullanılmaktadır. Atatürk heykelleri, Osmanlı padişahları, savaş tasvirleri ve modern sanat özelliği taşıyan heykellerin yapımı yaygınlaşmaktadır. Heykel sanatı, köklü geçmişi ve modern unsurlara ayak uydurabilen kültürü ile gelişmeye ve değişmeye devam edecektir…

[widget-128]

Yorum Yap